Pada awalnya nenek moyang kita Siraja Batak mengukir aksara Batak untuk dapat menulis bahasa Batak, bukan untuk dapat menulis bahasa-bahasa yang lain. Barangkali pada waktu aksara Batak itu disingahon Siraja Batak, mereka tidak teipikir bahwa masih ada bahasa-bahasa yang lain selain bahasa daerah Batak. Akan tetapi setelah Siraja Batak marpinompari, mereka menyebar ke desa na uwalu, barulah mereka tahu bahwa sebenarnya masih ada bahasa daerah selain bahasa Batak. Hal ini setelah datangnya sibontar mata (bangsa asing), kemudian menyusul dengan perang Batak dan perang Padri, barulah terbuka mata para pendahulu kita bahwa sebetulnya masih banyak bahasa-bahasa yang mereka temui di luar Tano Batak.
Kemudian kita merdeka, maka semakin banyak pula pergaulan orang Batak dalam rangka mencari upaya-upaya peningkatan taraf hidup. Mereka bisa sekolah di negeri masing-masing bahkan bisa di luar Tano Batak dan akhirnya bisa ke Batavia. Pengetahuan kita semakin terbuka sehingga selain bahasa Indonesia masih banyak bahasa-bahasa daerah lain dibumi persada kita ini.
Kalau kita melihat bahasa daerah Sunda, Jawa, Bali dan lain-lain, aksara Batak itu hanya bisa menulis bahasa Indonesia selain bahasa Batak. Aksara Batak tidak bisa menulis bahasa Sunda, Jawa, Aceh, Bali dan sebagainya maupun bahasa-bahasa asing seperti bahasa Inggris, Perancis, Jerman. Untuk mengantisipasi perkembangan zaman, sesuai dengan amanat GBHN, maka tokoh-tokoh masyarakat Batak melalui seminar pada tanggal 17 Juli 1988, telah mencoba mengembangkan aksara Batak dari 19 induk huruf menjadi 29 induk huruf.
Dengan demikian, maka bahasa Indonesia akan dapat dituliskan dengan aksara Batak.
Surat Batak yang disepakati 17 Juli 1988, dikembangkan oleh masyarakat BatakAngkola-Sipirok-Padang Lawas-Mandailing-Toba-Dairi-Simalungun dan Batak Karo.
|
A |
HA |
NA |
RA |
TA |
BA |
WA |
I |
MA |
NGA |
LA |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
PA |
SA |
DA |
GA |
JA |
YA |
U |
KA |
KHA |
CA |
NYA |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
NDA |
MBA |
FA |
QA |
XA |
VA |
ZA |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
Cara menulis anak ni Surat untuk memperoleh bunyi a,i,u,e dan o pada Induk ni Surat
| Ina ni Surat |
Anak ni Surat berbunyi i, u, e dan o |
Konsonan |
Bunyi sengau ng Ina ni Surat dan Anak ni Surat |
|||||||
| a
|
i
|
u
|
e
|
o
|
|
ang
|
ing
|
ung
|
eng
|
ong
|
| ha
|
hi
|
hu
|
he
|
ho
|
h
|
hang
|
hing
|
hung
|
heng
|
hong
|
| ma
|
mi
|
mu
|
me
|
mo
|
m
|
mang
|
ming
|
mung
|
meng
|
mong
|
| na
|
ni
|
nu
|
ne
|
no
|
n
|
nang
|
ning
|
nung
|
neng
|
nong
|
| ra
|
ri
|
ru
|
re
|
ro
|
r
|
rang
|
ring
|
rung
|
reng
|
rong
|
| ta
|
ti
|
tu
|
te
|
to
|
t
|
tang
|
ting
|
tung
|
teng
|
tong
|
| ja
|
ji
|
ju
|
je
|
jo
|
j
|
jang
|
jing
|
jung
|
jeng
|
jong
|
| pa
|
pi
|
pu
|
pe
|
po
|
p
|
pang
|
ping
|
pung
|
peng
|
pong
|
| wa
|
wi
|
wu
|
we
|
wo
|
w
|
wang
|
wing
|
wung
|
weng
|
wong
|
| sa
|
si
|
su
|
se
|
so
|
s
|
sang
|
sing
|
sung
|
seng
|
song
|
| da
|
di
|
du
|
de
|
do
|
d
|
dang
|
ding
|
dung
|
deng
|
dong
|
| ba
|
bi
|
bu
|
be
|
bo
|
b
|
bang
|
bing
|
bung
|
beng
|
bong
|
| la
|
li
|
lu
|
le
|
lo
|
l
|
lang
|
ling
|
lung
|
leng
|
long
|
| nga
|
ngi
|
ngu
|
nge
|
ngo
|
ng
|
ngang
|
nging
|
ngung
|
ngeng
|
ngong
|
| ka
|
ki
|
ku
|
ke
|
ko
|
k
|
kang
|
king
|
kung
|
keng
|
kong
|
| ca
|
ci
|
cu
|
ce
|
co
|
c
|
cang
|
cing
|
cung
|
ceng
|
cong
|
| nya
|
nyi
|
nyu
|
nye
|
nyo
|
ny
|
nyang
|
nying
|
nyung
|
nyeng
|
nyong
|
| ga
|
gi
|
gu
|
ge
|
go
|
g
|
gang
|
ging
|
gung
|
geng
|
gong
|
| ya
|
yi
|
yu
|
ye
|
yo
|
y
|
yang
|
ying
|
yung
|
yeng
|
yong
|
INDUK SURAT (INA NI SURAT) DENGAN ANAK NI SURAT PADA AKSARA BATAK TOBA
| Ina ni surat |
Induk huruf (ina ni surat) berbunyi a,i,u,e,o, dan h |
||||
| Induk huruf berbunyi [ a ] |
Haluaan berbunyi |
Haborotan berbunyi |
Singkora berbunyi |
Hatadingan berbunyi |
Sikorjan berbunyi |
| ang
|
ing
|
ung |
eng
|
ong
|
hah
|
| hang
|
hing
|
hung
|
heng
|
hong
|
mah
|
| gang
|
ging
|
gung |
geng
|
gong
|
nah
|
| nang
|
ning
|
nung |
neng |
nong
|
rah
|
| mang
|
ming |
mung
|
meng
|
mong
|
tah
|
| rang |
ring
|
rung |
reng |
rong
|
lah
|
| tang
|
ting
|
tung |
teng
|
tong |
pah
|
| lang
|
ling
|
lung |
leng
|
long
|
sah
|
| sang |
sing
|
sung
|
seng
|
song
|
dah
|
| dang
|
ding |
dung
|
deng
|
dong
|
gah
|
| pang
|
ping |
pung
|
peng
|
pong
|
jah |
| bang
|
bing
|
bung
|
beng
|
bong
|
bah
|
| ngang
|
nging
|
ngung
|
ngeng
|
ngong
|
wah
|
| jang
|
jing |
jung
|
jeng
|
jong
|
ngah
|
| yang |
ying
|
yung
|
yeng
|
yong
|
nyah |
| wang
|
wing |
wung
|
weng |
Wong
|
yah |
| nyang |
nying
|
nyung
|
nyeng
|
Nyong
|
|
Sumber : Ulli Kozok



















































































































































































































































































































































































































































































Horas !,
sebelumnya saya ucapkan salut buat marga simanjuntak namamosting aksara batak on. ngaleleng dang heabe manurat hata batak ahu, saonari ala adong postingan on gabe huingot muse naniajarhon ni oppungku nahinan. mauliate tu webmaster/administrator situs on.
Horas 3x.
Horas ma dihamu tulang nami simanjuntak.
Molo adong na memiliki silsilah batak dalam bentuk file tolong di kirim tu email hu ate —> hsirait@telkom.net, alai na diakkui seluruh marga “tidak ada unsur membanggakan marga tertentu”, molo boi hasil scan, karena saya masih kurang adat istiadat batak dohot ruhut ruhutni batak. Mauliate
Atas bantuannya saya ucapkan terimakasih.
Mauliate godang ma dihamu sude angka apara, uda, ompung gabe tamba do wawasan dung manjaha sude gagasan dohot pengetahuan tentang budaya, bahasa dll. sai di patiur ma angka dalan dohot disude pangkarejoan mu.
Mauliate di Hula-Hula nami di paingot hamu na do halak hita Batak. asa taboto be ma argani kebudayaan dan surat Batak.
sahali nai mauliate dihamu hula-hula nami.
Tuhan memberkati.
tolong bantuannya bagaimana penulisan kata ‘SIAHAAN dan ARASTAFARA serta HALOHO’ dlm aksara Batak…
sekian dan terima kasih
tolong bantuannya bagaimana penulisan kata ‘SIAHAAN dan ARASTAFARA’ dlm aksara Batak…
sekian dan terima kasih
Horas Tulang, ahu bere ni Simandjuntak sian O.Hutabulu sundut pa-17 ( inanta na manubuhon ahu no:16). Pardijabu boru Siburian, nuaeng tinggal di Cinere JKT
Gabe taringot iba tingki sikola di SR HKBP Pearadja Tarutung, tingki i huparsiajari hami do surat Batak; mauliate ma tutu di angka usaha melestarikan surat Batak on. Anggiat ma antong boi denggan sidung jala boi dibahen tu program font atehe. Adong na husungkun Tulang ima :
1. Na adong do huroha natamba ima adong huruf mati ( konsonan ). Alana na huparsiajari najolo ndang adong huruf mati di surat Batak, contoh ndang adong huruf ” S “, na adong ima ” Sa ” . Jadi molo nuaeng huida dibahen ma ” Sa ” tamba dipudina tanda konsonan ” \ ” gabe ” Sa\ ” dijaha gabe S.
2. Tanda konsonan ” \ ” sinuaeng najolo goarna pangolat. Molo najolo pangolat dipakke mambahen hata na tolu huruf, misalna disurat “lapo\” dijaha “lop”, molo ndang adong pangolat ” lapo” dijaha lapo. Contoh na-asing hata ” lompan ” disurat lamo\ pa na\ .
( dang praktis atehe ). Jadi beha do molo naeng manurat hata ” lompan ” dengan sistem si nuaeng ?
3. Adong pola na so konsisten di huruf ( do, da,di ) dohot ( du, de ). Autsugari (du, de) hapus tanda ” u ” manang tanda ” e ” dijaha gabe “da ” , molo ditambai tanda konsonan ” \ ” dijaha gabe “d “, jala molo naeng manurat hata “dang ” ditambah tanda “ng “. Gabe mulak muse tu cara si najolo., narohangku lebih praktis.
Songoni ma jolo sahat ni hata sian ahu, mauliate godang. Botima
Horas Tulang, ahu bere ni Simandjuntak sian O.Hutabulu sundut pa-17 ( inanta hami no:16)
Gabe taringot iba tingki sikola di SR HKBP Pearadja Tarutung, tingki i huparsiajari hami do surat Batak; mauliate ma tutu di angka usaha melestarikan surat Batak on. Anggiat ma antong boi denggan sidung jala boi dibahen tu program font atehe. Adong na husungkun Tulang ima :
1. Na adong do huroha natamba ima adong huruf mati ( konsonan ). Alana na huparsiajari najolo ndang adong huruf mati di surat Batak, contoh ndang adong huruf ” S “, na adong ima ” Sa ” . Jadi molo nuaeng huida dibahen ma ” Sa ” tamba dipudina tanda konsonan ” \ ” gabe ” Sa\ ” dijaha gabe S.
2. Tanda konsonan ” \ ” sinuaeng najolo goarna pangolat. Molo najolo pangolat dipakke mambahen hata na tolu huruf, misalna disurat “lapo\” dijaha “lop”, molo ndang adong pangolat ” lapo” dijaha lapo. Contoh na-asing hata ” lompan ” disurat lamo\ pa na\ .
( dang praktis atehe ). Jadi beha do molo naeng manurat hata ” lompan ” dengan sistem si nuaeng ?
3. Adong pola na so konsisten di huruf ( do, da,di ) dohot ( du, de ). Autsugari (du, de) hapus tanda ” u ” manang tanda ” e ” dijaha gabe “da ” , molo ditambai tanda konsonan ” \ ” dijaha gabe “d “, jala molo naeng manurat hata “dang ” ditambah tanda “ng “. Gabe mulak muse tu cara si najolo., narohangku lebih praktis.
Songoni ma jolo sahat ni hata sian ahu, mauliate godang. Botima